DANH MỤC BÀI TẠP CHÍ NGHIÊN CỨU CHÂU ÂU SỐ 1 .2019

05/02/2019

DANH MỤC BÀI VIẾT TẠP CHÍ

CHÍNH TRỊ - AN NINH CHÂU ÂU

1. NGUYỄN AN HÀ

Tình hình EU năm 2018 và triển vọng năm 2019

Tóm tắt: Năm 2018, Liên minh Châu Âu (EU) và các nước thành viên đối mặt với nhiều thách thức từ phát triển kinh tế, bất ổn chính trị - xã hội như chủ nghĩa dân tuý trỗi dậy ở nhiều quốc gia châu Âu, vấn đề Brexit… Những bất ổn trong năm 2018, cho thấy EU sẽ có một năm 2019 đầy khó khăn ở phía trước. Bài viết phân tích, đánh giá tình hình Liên minh Châu Âu năm 2018 và triển vọng năm 2019.

 

2. TRỊNH THỊ HIỀN & CHỬ THỊ NHUẦN & PHẠM VĂN PHÚ

Một số vấn đề chính trị nổi bật ở Liên minh Châu Âu năm 2018 và dự báo năm 2019

Tóm tắt: Năm 2018 là một năm nhiều biến động đối với tình hình chính trị ở các quốc gia châu Âu nói chung và Liên minh Châu Âu (EU) nói riêng: Sự suy yếu quyền lực của các chính phủ cầm quyền và sự lên ngôi của chủ nghĩa dân túy, cực đoan qua các cuộc bầu cử ở các quốc gia EU. Theo các chuyên gia nếu những vấn đề này không được kiểm soát thì rất có khả năng một làn sóng mới có thể thay đổi hoàn toàn bộ mặt của châu Âu. Bài viết phân tích và làm rõ những biến động về tình hình chính trị ở EU năm 2018 và dự báo trong năm 2019.

 

KINH TẾ - PHÁP LUẬT CHÂU ÂU

3. NGUYỄN NHÂM

Châu Âu 2018: Nhìn lại một số điểm nhấn quan trọng

Tóm tắt: Gần đúng với những dự báo của giới chuyên gia hồi đầu năm 2018, EU27 (trừ Anh) đã có những biến số phức tạp tạo nên những điểm nhấn quan trọng, quyết định xu hướng vận động của khu vực trong năm 2019. Brexit không suôn sẻ; khủng hoảng nhập cư, khủng bố gia tăng; quan hệ Ukraina - Nga bên bờ cuộc chiến; chủ nghĩa dân túy và cực đoan tiếp tục phát tác. Những thách thức nổi trội là những vấn đề như: lạm phát thấp, đồng Euro tăng giá, khủng hoảng chính trị tại các quốc gia, những mâu thuẫn nội bộ đến từ các thành viên phía Đông, mô hình phát triển vẫn còn đang bỏ ngỏ.... Tuy nhiên, châu Âu cũng đã có những bước đi theo hướng chủ động tích cực với ý tưởng về mô hình phát triển mới; chiến lược đối ngoại Kết nối Á-Âu; hợp nhất quân đội châu Âu; xử lý những vấn đề nóng và mới nảy sinh...

 

4. NGUYỄN THỊ THU HÀ

Một số đánh giá bước đầu về Chiến lược kết nối Á-Âu của Liên minh Châu Âu

Tóm tắt: Ngày 19/9/2018, Ủy ban Châu Âu đưa ra một Thông cáo Chung quan trọng, nhan đề: “Kết nối châu Á và châu Âu - Xây dựng những trụ cột cho Chiến lược Châu Âu” (Connecting Europe and Asia - Building blocks for an EU Strategy - CEA). Đây là lần thứ hai trong lịch sử quan hệ giữa hai châu lục, châu Âu đưa ra một chiến lược toàn diện cho châu Á (lần thứ nhất là Chiến lược châu Á mới – NAS, được đưa ra năm 1994), đồng thời cũng là lần cạnh tranh tiếp theo đối với các đối thủ toàn cầu trong việc bảo vệ quyền lợi và củng cố vị trí của EU tại châu Á. Tuy nhiên, Chiến lược lần này thể hiện mục tiêu của châu Âu trong việc giành lại vai trò trước vị thế ngày càng tăng của Trung Quốc. Bài viết đưa ra những đánh giá bước đầu về Chiến lược này.

 

LỊCH SỬ - VĂN HOÁ - XÃ HỘI CHÂU ÂU

5. NGÔ DUY NGỌ

Lợi ích quốc gia trong quan hệ quốc tế

Tóm tắt: Quan hệ quốc tế ngày càng trở lên phức tạp khi mà mâu thuẫn, xung đột, sự thống nhất về lợi ích giữa các quốc gia đan xen, tác động qua lại lẫn nhau. Cùng  một vấn đề có thể nhiều quốc gia là đối tác chia sẻ lợi ích, nhưng đối với một vấn đề khác thì họ là đối tượng, đấu tranh giành giật không khoan nhượng. Vậy yếu tố nào quyết định mối quan hệ giữa các nước? Ý thức hệ hay là lợi ích quốc gia. Bài viết sẽ tập trung phân tích sự đan xen phức tạp về lợi ích và yếu tố quyết định đối với quá trình hoạch định, triển khai chính sách đối ngoại của các nước thông qua các mối quan hệ giữa các quốc gia.

 

6.  LÊ VŨ TRƯỜNG GIANG

Tính tương tác giữa các giá trị văn hóa và yếu tố chính trị của đế quốc Rome trong hai thế kỷ Pax Romana (27TCN-180)

Tóm tắt: Thời kỳ Pax Romana là đỉnh cao của văn hóa Rome cổ đại tính từ khi lập quốc cho đến lúc phân chia thành Đế quốc phía Đông và phía Tây vào năm 395. Chỉ trong hai thế kỷ, dưới chế độ nguyên thủ (Principate), văn hóa Rome tiếp tục sáng tạo từ những căn gốc văn hóa có sẵn của bản thân văn hóa Rome do các thế hệ trước đó để lại; kế thừa chọn lọc và phát triển nền văn hóa ngoại lai Hy Lạp lên tầm cao mới. Rome đã sụp đổ nhưng văn hóa Rome vẫn sống trong ngôn ngữ Latin, thi ca, nghệ thuật, trong tinh thần luật pháp hiện đại và những truyền thống nền nếp của cựu lục địa châu Âu.

 

QUAN HỆ VIỆT NAM - CHÂU ÂU

7. LÊ HOÀNG MINH & BÙI PHƯƠNG THẢO

Đầu tư quốc tế: Những rủi ro tiềm ẩn từ hoạt động trưng thu gián tiếp tại các quốc gia châu Âu

Tóm tắt: Trong nhiều thập kỷ vừa qua, thương mại quốc tế nói chung và đầu tư quốc tế nói riêng đã có những bước tiến đáng kể và đang trên đà phát triển vượt trội. Để đảm bảo lợi ích của nhà đầu tư nước ngoài khi tham gia vào “sân chơi” của các quốc gia khác, cơ chế bảo hộ đầu tư và giải quyết tranh chấp được thiết lập ngày một chặt chẽ trên cơ sở các hiệp định đầu tư song phương, đa phương và các hiệp định thương mại tự do, theo đó, nhà đầu tư có thể khởi kiện chính quốc gia tiếp nhận vi phạm các quy định về bảo hộ đầu tư. Trong những năm gần đây, dưới áp lực của các quy định nói trên, những tranh chấp do nhà đầu tư nước ngoài khởi kiện chính phủ quốc gia tiếp nhận ngày một trở nên phức tạp và gây ra nhiều tranh cãi, trong đó đặc biệt phải kể đến các tranh chấp có liên quan đến hành vi trưng thu gián tiếp. Bài viết sẽ làm rõ khái niệm, bản chất và cơ chế xác định hành vi trưng thu gián tiếp dưới góc nhìn đa chiều của đầu tư quốc tế thông qua một số ví dụ điển hình tại các quốc gia châu Âu.

 

8. NGUYỄN BÍCH NGỌC

Điều chỉnh chính sách thương mại chung của Liên minh Châu Âu và một số lưu ý đối với doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam

Tóm tắt: Chính sách thương mại chung của Liên minh Châu Âu (EU) từ năm 2015 đã có quá trình chuyển đổi hướng đến mục tiêu phát triển thương mại tự do công bằng và bền vững. Nhằm tận dụng tối đa cơ hội tiếp cận thị trường EU sau khi Hiệp định thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA) được thực thi, chiến lược xuất khẩu Việt Nam cần hướng đến vượt rào các biện pháp phi thuế quan, chú trọng 5 vấn đề mới trong quan hệ thương mại với thị trường EU bao gồm: quản lý chuỗi sản xuất hiệu quả; phát triển hệ thống thông tin truy xuất sản phẩm; tạo dựng thương hiệu bằng sự khác biệt; phát triển công nghệ sản xuất sạch và thân thiện với môi trường.

 

 

 


Phòng QLKH-TV&HTQT

Tạp chí Nghiên cứu Châu Âu


Các tin đã đưa ngày: